Nieuwsbrief

Antoon Van Damme
Dominique Matthys
Nathalie Van Damme
Koenraad Lips
Filip Devos
Eva De Bock
Koen Vereecke
Bram Van Acker

Advocaten

Verhaalbaarheid van advocatenkosten

1. het verhalen van de kosten van de advocaat op de verliezende partij: geen sinecure.

In vergelijking met de ons omringende landen bleek België eerder een eenzaat te zijn waar het principe van ‘elke partij draagt zijn eigen advocatenkosten’ nog van toepassing bleek te zijn. Een uitzondering hierop waren de bij Wet bepaalde rechtsplegingsvergoedingen die door de rechtbanken en Hoven van beroep werden toegekend en die een kleine tegemoetkoming moesten uitmaken van de ‘invorderbare kosten wegens het verrichten van bepaalde materiële akten’, waaronder de kosten en erelonen van de advocaat werden geacht te zijn begrepen. Deze geïndexeerde bedragen lagen gemiddeld tussen de 61,97 euro en de 371,84 euro voor procedures voor de Vrederechters, rechtbanken van eerste aanleg en rechtbanken van koophandel en tussen de 247,89 euro en de 495,79 euro voor de hoven van beroep. Onnodig te stellen dat deze bedragen de kosten van uw advocaat niet konden dekken.

De vraag of de erelonen van de raadsman het voorwerp uitmaken van de schade waartoe een verliezende partij dient te worden veroordeeld, heeft de laatste jaren het voorwerp uitgemaakt van veel – meestal tegenstrijdige – rechtspraak.

Het Hof van Cassatie besliste in haar arrest van 2 september 2004 (C.01.0186.F), dat een ommekeer in zijn rechtspraak uitmaakte, dat « de aan de schuldeiser verschuldigde schadevergoeding, met toepassing van artikel 1151 [van het Burgerlijk Wetboek], alleen hetgeen een noodzakelijk gevolg is van het niet uitvoeren van de overeenkomst moet omvatten » en « het honorarium en de kosten van een advocaat of van een technisch raadsman die de benadeelde van een contractuele fout heeft betaald, een vergoedbaar element van zijn schade kunnen vormen, in zoverre zij dat noodzakelijke karakter vertonen ».

De rechtbanken en hoven bleken dan weer het noodzakelijk karakter op diverse wijzen te interpreteren, zodat het voornoemde arrest van het Hof van Cassatie verdere tegenstrijdige rechtspraak niet kon voorkomen.

In een arrest van 19 april 2006 (nr. 57/2006) besliste het Grondwettelijk Hof vervolgens dat er geen algemene (wettelijke) bepalingen bestonden die de rechter in staat zouden stellen het ereloon en de kosten van een advocaat ten laste te leggen van de verliezende partij en dat de Belgische wetgever hier dringend aan diende te verhelpen.

2. de wet van 21 april 2007 verhaalbaarheid honoraria

Dat de algemene regel zou zijn en zou blijven dat de kosten van verdediging ten laste van die partij blijven die de kosten heeft gemaakt, en dat het Gerechtelijk Wetboek niet zou voorzien in de verhaalbaarheid van de advocatenkosten, is thans achterhaald.

In het Belgisch staatsblad van 31 mei 2007 verscheen de wet van 21 april 2007 betreffende de verhaalbaarheid van de erelonen en kosten verbonden aan de bijstand van een advocaat, dewelke uiterlijk op 01.01.2008 van toepassing zal zijn.

Via een gewijzigde definitie van het begrip rechtsplegingsvergoeding en het verhogen van de concrete cijfers van de rechtsplegingsvergoedingen via een later koninklijk besluit, kan voortaan gesteld worden dat de verliezende partij een aanzienlijke meerkost zal dienen te dragen bij verlies van gerechtelijke procedures.

De rechtsplegingsvergoeding blijft een forfaitaire tegemoetkoming in de kosten en erelonen van de advocaat van de in het gelijk gestelde partij. Het is dus nog steeds geen volledige dekking van de kosten van uw advocaat !

3. het koninklijk besluit

Op 12.10.2007 keurde de ministerraad het ontwerp van koninklijk besluit verhaalbaarheid van kosten voor rechtspleging goed en werden volgende nieuwe concrete tarieven vastgelegd. Meteen wordt voorzien in het optrekken van de wettelijke rechtsplegingsvergoeding naar bedragen die meer aansluiten bij de werkelijk gemaakte advocatenkosten.

In dit koninklijk besluit worden volgende nieuwe rechtsplegingsvergoedingen vooropgesteld:

·         Voor niet in geld waardeerbare zaken: 1.200,00 euro
          (voorheen 185,92 euro)

·         Voor in geld waardeerbare zaken:

tot 250,- euro:

150,- euro

van 250,01 euro tot 750,- euro:

200,- euro

van 750,01 euro tot 2.500,- euro:

400,- euro

van 2.500,01 euro tot 5.000,- euro:

650,- euro

van 5.000,01 euro tot 10.000,- euro:

900,- euro

van 10.000,01 euro tot 20.000,- euro:

1.100,- euro

van 20.000,01 euro tot 40.000,- euro:

2.000,- euro

van 40.000,01 euro tot 60.000,- euro:

2.500,- euro

van 60.000,01 euro tot 100.000,- euro:

3.000,- euro

van 100.000,01 euro tot 250.000,- euro:

5.000,- euro

van 250.000,01 euro tot 500.000,- euro:

7.000,- euro

van 500.000,01 euro tot 1.000.000,- euro:

10.000,- euro

meer dan 1.000.000,01 euro:

15.000,- euro

4. mogelijke afwijkingen

Voormelde standaardtarieven zijn evenwel niet absoluut. Zij kunnen gevoelig verminderd worden, maar zij kunnen ook verdubbeld worden. Er wordt inderdaad in een systeem voorzien waarbij de rechter de keuze heeft uit verschillende forfaitaire bedragen die hij kan opleggen aan de verliezende partij al naargelang de omstandigheden van de zaak, zo onder andere :

-         de financiële draagkracht van de verliezende partij

-         de complexiteit van de zaak

-         de contractueel bepaalde vergoedingen

-         het kennelijk onredelijk karakter van de situatie

De minimum en maximumtarieven zijn de volgende:

·         Voor niet in geld waardeerbare zaken: minimum 75,00 euro

         (voorheen 61,97 euro) en maximum 10.000,00 euro (voorheen 371,84 euro)

·         Voor in geld waardeerbare zaken:

tot 250,- euro:

75,- euro

300,- euro

van 250,01 euro tot 750,- euro:

125,- euro

500,- euro

van 750,01 euro tot 2.500,- euro:

200,- euro

1.000,- euro

van 2.500,01 euro tot 5.000,- euro:

375,- euro

1.500,- euro

van 5.000,01 euro tot 10.000,- euro:

500,- euro

2.000,- euro

van 10.000,01 euro tot 20.000,- euro:

625,- euro

2.500,- euro

van 20.000,01 euro tot 40.000,- euro:

1.000,- euro

4.000,- euro

van 40.000,01 euro tot 60.000,- euro:

1.000,- euro

5.000,- euro

van 60.000,01 euro tot 100.000,- euro:

1.000,- euro

6.000,- euro

van 100.000,01 euro tot 250.000,- euro:

1.000,- euro

10.000,- euro

van 250.000,01 euro tot 500.000,- euro:

1.000,- euro

14.000,- euro

van 500.000,01 euro tot 1.000.000,- euro:

1.000,- euro

20.000,- euro

meer dan 1.000.000,01 euro:

1.000,- euro

30.000,- euro

5. in welke zaken van toepassing ?

De nieuwe regeling geldt voor alle burgerlijke procedures met uitzondering van de procedures voor het Hof van Cassatie.

De nieuwe regeling geldt voortaan ook in strafzaken, zij het dat het beperkt is tot de relaties tussen de beklaagde en de burgerlijke partij. Een burgerlijke partij kan van een beklaagde die wordt veroordeeld voortaan ook een rechtsplegingvergoeding vorderen, maar een beklaagde die omgekeerd wordt vrijgesproken kan dat ook vorderen van de burgerlijke partij indien die burgerlijke partij zelf de strafvordering heeft doen opstarten door middel van een rechtstreekse dagvaarding. Voorheen kon nooit enige rechtsplegingsvergoeding worden gevraagd in strafzaken.

De nieuwe regeling geldt NIET voor administratieve procedures (zoals voor de Raad van State) of procedures voor het Grondwettelijk Hof.

Er gelden tevens uitzonderingen voor specifieke procedures voor de arbeidsrechtbanken waar de overheid of de kwestieuze instelling steeds in de kosten worden verwezen.

6. inwerkingtreding

Deze nieuwe forfaitaire bedragen treden in werking op 1 januari 2008, zowel voor de nieuwe procedures als voor alle lopende procedures!

7. de werkelijke kosten



De wet van 2 augustus 2002 inzake betalingsachterstand die voorziet in een vergoeding voor de werkelijk geleden schade, werd niet afgeschaft, zodat mogelijks op basis van die wet betalingsachterstand nog zal kunnen worden overgegaan tot invordering van alle bijkomende werkelijk geleden kosten en schades zoals de kosten van technische raadslieden, doch mogelijks ook hogere kosten en erelonen van de advocaat dan deze die voorzijn zijn in het forfaitaire systeem van de rechtsplegingsvergoeding.

Het is evenwel afwachten hoe de rechtbanken hieromtrent zullen oordelen. Wellicht zal de combinatie van beide wetgevingen niet worden aanvaard. De rechter zal oordelen.

8. besluit

Lichtzinnig procederen zal enerzijds afnemen – gelet op de mogelijks zeer hoge rechtsplegingsvergoedingen waartoe een verliezende partij bovenop elke andere veroordeling zal kunnen worden veroordeeld, maar wellicht zal anderzijds ook procederen voor partijen die het gelijk aan hun kant hebben goedkoper worden – gelet op het gegeven dat de verliezende partij voortaan een aanzienlijke rechtplegingsvergoeding zal dienen te betalen. De thans voorliggende forfaitaire bedragen leunen dichter aan bij de realistische kost van de advocaat.

Mocht u hieromtrent nog vragen hebben, dan kan u ons gerust contacteren.



U kan zich op onze web site www.daedalius.be tevens inschrijven op de nieuwsbrief, via dewelke wij onze cliënten rechtstreeks op de hoogte houden van relevante nieuwe wetgeving en / of rechtspraak.

Filip DEVOS                                                                                        Koen LIPS

Nieuwsbrief Daedalius Advocatenkantoor

Verhaalbaarheid van advocatenkosten

www.mediatie.eu

www.daedalius.be